كهكشان دانش: دستگاه سنجش گازهاي پرتوزاي «رادون» و «تورون» با همكاري دانشگاه صنعتي اميركبير و سازمان انرژي اتمي ايران، ساخته شد.

به گزارش خبرگزاري فارس به نقل از روابط عمومي دانشگاه صنعتي اميركبير، سيد‌مهدي حسيني پويا پژوهشگر طرح و فارغ‌التحصيل دكتراي دانشكده مهندسي هسته‌اي و فيزيك تشخيص و اندازه‌گيري گازهاي پرتوزا را راهي براي تشخيص وجود منابع مواد پرتوزا و همچنين بررسي ميزان احتمال آلودگي كساني كه در معرض اين گازها قرار دارند ذكر كرد و گفت: در اين طرح دستگاهي ساخته شده است كه بر اساس روشي جديد و با دقتي بيشتر از نمونه‌هاي ساخته شده مي‌تواند دو نوع گاز رادون و تورون را به صورت همزمان اندازه‌گيري كند كه اين كار هزينه‌ها را نيز كاهش مي‌دهد.
وي افزود: براي اندازه‌گيري گازهاي رادون و تورون، در اين طرح به وسيله پمپ، هواي محيط به داخل دستگاه مكيده شده و ذرات باردار روي صافي تجمع پيدا كرده و اثرات پرتويي آن روي فيلم پلي كربنات به صورت رد پاي هسته‌اي ثبت مي‌شود.
حسين پويا مرحله بعدي تشخيص را شناسايي نوع ذرات و غلظت گاز بر اساس اندازه ذره و حجم ان ذكر كرد و گفت: تصوير ذرات روي فيلم پلي كربنات به وسيله اسكنر، وارد نرم‌افزار شده و به صورت خودكار مقادير مورد نظر به دست مي‌آيد.
وي افزود: در اين روش طيف نگاري در مقايسه با برخي از روشهاي ديگر، به دليل نياز نداشتن به منبع تغذيه، عامل توليد امواج مزاجم (نوپز) از اندازه‌گيري حذف مي‌شود و همچنين به دليل وابسته نبودن به ديگر عوامل محيطي مانند رطوبت و دما، دقت اندازه‌گيري در اين رون افزايش مي‌يابد.
بر اساس اين گزارش، به علت خطر ميزان بيش از حد مجاز گازهاي پرتوزا در محيط، اين دستگاه مي‌تواند براي بررسي و تحقيق درباره وجود گازهاي پرتوزا در هواي معادن اورانيوم، چشمه‌هاي طبيعي داراي مواد پرتوزا، مناطق و شهرهاي داراي پرتوي طبيعي و همچنين برخي مصالح ساختماني مانند سنگهاي گرانيت استفاده شود.
مطالعات زيادي از سالهاي گذشته براي بررسي وضعيت رادون از سال‌هاي گذشته در كشور آغاز و مكان‌هاي متعددي نيز شناسايي شده است ولي وسعت ايران و تعدد مكانهايي كه در آنها احتمال وجود گازهاي پرتوزا وجود دارد ادامه اين بررسي‌ها را لازم مي‌سازد از اين رو ساخت دستگاه‌هاي تشخيصي ارزان و دقيق كمك موثري براي اين منظور خواهد بود.
گاز رادون از فرآيند گسست (واپاشي) اورانيوم و گاز تورون از فرآيند گسست عنصر توريوم در طبيعت به وجود مي‌آيند.
از نتايج اين تحقيق تاكنون دو مقاله در مجلات معتبر بين‌المللي منتشر شده است.